HesapHanem

Kazı ve Dolgu Hesaplayıcı

İsteğe bağlı kabarma faktörüyle kazı ve dolgu hacimlerini girin.

Nasıl hesaplanır?

Kazı hacmini ve dolgu hacmini metreküp olarak, ayrıca kabarma veya büzülme yüzdesini girin. Araç faktörü önce kazıya uygular: düzeltilmiş kazı = kazı × (1 + kabarma ÷ 100), sonra net = düzeltilmiş kazı − dolgu bulur. Pozitif net fazla (taşınacak ya da istiflenecek toprak), negatif net açık (dışarıdan getirilecek toprak), tam sıfır ise dengeli olarak gösterilir. Kabarma kutusu boş bırakılabilir, bu %0 sayılır; negatif yüzde büzülme gibi davranır. Kazı ve dolgu negatif olamaz. Faktör yalnızca kazıya uygulanır, dolguya uygulanmaz; zemin cinsi ya da sıkışmadan bağımsız olarak tüm iş için tek bir faktör kullanılır.

Örnek hesaplama

Bir sahada 1.200 m³ kazı ve 1.350 m³ dolgu gerekiyor, kabarmayı %20 varsayıyorsunuz. Düzeltilmiş kazı = 1.200 × 1,20 = 1.440,00 m³. Net = 1.440 − 1.350 = 90 olup 90,00 m³ fazla olarak görünür. Araç ayrıca düzeltilmiş kazıyı (1.440,00 m³) ve dolguyu (1.350,00 m³) listeler. Kabarma hiç olmasaydı aynı iş 150,00 m³ eksik kalırdı; yani kabarma varsayımı sonucu açıktan fazlaya çeviriyor, faktörün ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.

Bu örneği dene →

Sık yapılan hatalar

  • Kabarmayı 0,2 gibi ondalık girmek. Alan yüzde bekler; 20, %20 demektir, 0,2 neredeyse hiçbir şey eklemez.
  • Faktörün dolguya da uygulanacağını beklemek. Yalnızca kazı hacmi düzeltilir; dolgu rakamınız farklı bir ölçüdeyse (gevşek veya sıkıştırılmış) önce çevirin.
  • Hacimleri metreküp yerine yarda küp ya da fit küp girmek. Sonuç m³ olarak etiketlenir ve dönüştürme yapılmaz.
  • Fazlayı bedava toprak sanmak. Fazla, dolgu ihtiyacından artan gevşek hacimdir; taşınması veya istiflenmesi para tutar, açık ise dışarıdan satın alınan malzeme demektir.
  • Birkaç zemin tipi için tek kabarma değeri kullanmak. Kaya, kil ve kum farklı oranlarda kabarır; kazı karışıksa her grubu ayrı hesaplayıp sonuçları toplayın.

Bu hesaplama hakkında

Hafriyat planlamasında kazı, tasarım kotunun üzerindeki alanlardan çıkarılan toprak hacmidir; dolgu ise kotun altındaki alanları aynı seviyeye yükseltmek için gereken hacimdir. Kazılan toprak sökülüp gevşetildiğinde hacmi genişlediğinden (artık zemindeki kadar sıkı paketlenmez), mühendisler yerinde (bank) ölçümdeki kazı hacmini gevşek (nakliye) hacmine çevirmek için toprak tipine bağlı olarak genellikle %15–30 arasında bir kabarma (swell) faktörü uygular.

Hesaplayıcı, kabarmaya göre düzeltilmiş kazıdan dolguyu çıkararak net hafriyat dengesini bulur: pozitif sonuç sahadan taşınması veya istiflenmesi gereken toprak fazlası anlamına gelirken, negatif sonuç dışarıdan ödünç malzeme (borrow) getirilmesi gereken bir açığı gösterir. Bu denge, yol, saha platformu ve temel projelerinde arazi tesviyesi ve saha geliştirme maliyet tahminlerinin temel girdilerinden biridir; çünkü toprağı sahaya getirmek veya sahadan taşımak hafriyat bütçelerinin en büyük kalemlerinden biridir.

Bu faydalı oldu mu?

En fazla 3 tepki seçebilirsiniz.

Yorumlar (1)

  • Editör ekibi

    Sonucun işareti tek bir varsayıma bağlı olabilir. 1.200 m³ kazı ve 1.350 m³ dolgu için yüzde −10 büzülme 270,00 m³ eksik verir; 1.000 m³ kazıya karşı 1.000 m³ dolguda yüzde 25 kabarma ise 250,00 m³ fazlalık verir. Nakliye ya da dışarıdan malzeme fiyatlamadan önce kabarma oranını düşük, orta ve yüksek olarak ayrı ayrı deneyin. Sahanızda hangi zemin türleri var ve kabarma değerlerinizi nereden alıyorsunuz?

Popüler hesaplayıcılar

Kredi Hesaplama

Aylık taksit, toplam faiz ve ödeme planını hesaplayın.

Yüzde Hesaplama

Yüzde değişim, indirim ve oran hesaplamaları.

İndirim Hesaplama

İndirimli fiyatı, kazancı ve indirim tutarını hesaplayın.

Vücut Kitle Endeksi (VKİ)

Boy ve kiloya göre vücut kitle endeksini hesaplayın.

Yaş Hesaplama

Doğum tarihinden bugüne tam yıl, ay ve gün cinsinden yaşınızı hesaplayın.

Bileşik Faiz Hesaplama

Ana para, faiz oranı ve süreye göre bileşik faizle nihai tutarı hesaplayın.

Tüm Hesaplayıcılar